Pierwsze cieplejsze i dłuższe dni często kojarzą się z przypływem energii. Nie każdy jednak wchodzi w wiosnę w świetnej formie. Po zimie możemy odczuwać zmęczenie, senność, spadek motywacji czy trudności z koncentracją.
Nie oznacza to, że organizm wymaga specjalnego „oczyszczania” albo wiosennego resetu. Warto natomiast przyjrzeć się temu, jak wyglądały ostatnie miesiące: ile było ruchu, snu i czasu spędzanego na świeżym powietrzu, jak różnorodna była dieta i czy po drodze pojawiły się infekcje lub antybiotykoterapia.
Wiosna może być po prostu dobrym momentem, żeby wrócić do nawyków wspierających zdrowie i regenerację.
Dlaczego po zimie możemy czuć się gorzej?
Sam koniec zimy nie powoduje automatycznie niedoborów ani „osłabienia odporności”. Jest jednak kilka czynników, które mogą wpływać na nasze samopoczucie w tym okresie.
Mniej światła i witamina D
W Polsce w okresie jesienno-zimowym synteza witaminy D w skórze jest ograniczona. Jej niedobór jest w naszej populacji częsty, dlatego warto stosować suplementację zgodnie z aktualnymi zaleceniami, a w określonych sytuacjach omówić z lekarzem oznaczenie stężenia 25(OH)D.
Mniej ruchu i czasu na świeżym powietrzu
Krótsze dni i pogoda mogą sprzyjać ograniczeniu codziennej aktywności. Jeżeli zimą ruszaliśmy się mniej, nadejście wiosny jest dobrym momentem na stopniowy powrót do spacerów, jazdy na rowerze, treningów lub po prostu większej ilości ruchu w ciągu dnia.
Mniej różnorodna dieta
Nie musimy zimą cierpieć na niedobór świeżych warzyw i owoców, ale u części osób jadłospis rzeczywiście staje się bardziej monotonny. Warto więc ponownie przyjrzeć się jego różnorodności – szczególnie ilości warzyw, owoców, produktów pełnoziarnistych, roślin strączkowych, orzechów i nasion.
Infekcje i antybiotykoterapia
Jeżeli w ostatnich miesiącach przechodziliśmy infekcje, powrót do pełnej formy może wymagać czasu. Znaczenie może mieć również przebyta antybiotykoterapia, ponieważ antybiotyki mogą wpływać na skład mikrobioty jelitowej, a charakter i czas utrzymywania się tych zmian są indywidualne.
Przeczytaj również Mikrobiota jelitowa a styl życia – dieta, sen, stres i używki Czytaj artykuł →
5 kroków, które warto zrobić na początku wiosny
1. Wróć do różnorodnej diety
Nie potrzebujesz kilkudniowego detoksu ani restrykcyjnej diety. Znacznie więcej korzyści przyniesie stopniowy powrót do regularnego, różnorodnego sposobu żywienia.
W codziennym jadłospisie warto uwzględniać:
- różne warzywa i owoce,
- produkty pełnoziarniste,
- rośliny strączkowe,
- orzechy, pestki i nasiona,
- wartościowe źródła białka i tłuszczów,
- produkty fermentowane, jeśli są dobrze tolerowane.
Różnorodna dieta dostarcza nie tylko witamin i składników mineralnych, ale również błonnika i wielu związków pochodzenia roślinnego wykorzystywanych przez mikroorganizmy jelitowe.
Przeczytaj również Dieta a mikrobiota jelitowa – jak wspierać jelita? Czytaj artykuł →
2. Stopniowo zwiększ aktywność fizyczną
Nie trzeba rozpoczynać wiosny od intensywnego planu treningowego. Spacer, rower, spokojny trening czy częstsze przemieszczanie się pieszo to dobry początek.
Regularna aktywność fizyczna jest związana z wieloma korzyściami zdrowotnymi, a jej wpływ na mikrobiotę jelitową jest również przedmiotem badań.
3. Zadbaj o sen i odpoczynek
Jeżeli chcesz odzyskać energię, sen jest jednym z pierwszych obszarów, którym warto się przyjrzeć. Dla większości dorosłych regularne przesypianie co najmniej 7 godzin na dobę jest ważnym elementem dbania o zdrowie.
Znaczenie ma nie tylko długość snu, ale również jego regularność i jakość. Pomocne może być utrzymywanie podobnych godzin zasypiania i wstawania oraz ograniczenie wieczorem czynników utrudniających wyciszenie.
4. Pamiętaj o nawodnieniu
Woda jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu, ale nie trzeba traktować jej jako sposobu na „detoks”. Zapotrzebowanie na płyny zależy m.in. od sposobu żywienia, aktywności fizycznej, temperatury otoczenia, masy ciała i stanu zdrowia.
Najprostszą zasadą jest regularne sięganie po płyny w ciągu dnia i zwiększanie ich podaży wtedy, gdy rośnie aktywność lub temperatura otoczenia.
5. Nie zapominaj o jelitach – ale bez szukania problemu na siłę
Mikrobiota jelitowa pozostaje w ścisłej relacji z błoną śluzową przewodu pokarmowego i układem odpornościowym. Bakterie jelitowe uczestniczą m.in. w metabolizmie składników pokarmowych, produkcji metabolitów takich jak krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe oraz w kształtowaniu odpowiedzi immunologicznej.
Nie oznacza to jednak, że po każdej zimie trzeba „odbudowywać mikrobiotę” suplementami albo wykonywać badanie mikrobioty profilaktycznie.
Również probiotyków nie należy traktować jako jednego uniwersalnego preparatu na odporność. Ich działanie zależy m.in. od konkretnego szczepu, zastosowania i sytuacji zdrowotnej.
Jeżeli natomiast pojawiają się utrzymujące się dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, niedawno stosowano antybiotyki albo istnieją inne wskazania do pogłębienia diagnostyki, warto omówić sytuację ze specjalistą.
Kiedy zmęczenia nie warto zrzucać na „przesilenie wiosenne”?
Zmęczenie po intensywnym okresie może być przejściowe. Jeżeli jednak utrzymuje się przez dłuższy czas, jest wyraźnie nasilone albo towarzyszą mu inne objawy, nie warto zakładać, że winna jest wyłącznie zmiana pory roku.
Przyczyn przewlekłego zmęczenia jest wiele. Mogą być związane m.in. ze snem, sposobem żywienia, niedoborami, zaburzeniami hormonalnymi, infekcjami, przyjmowanymi lekami lub innymi problemami zdrowotnymi. W takiej sytuacji rozsądniejszym krokiem jest konsultacja i odpowiednio dobrana diagnostyka niż kolejny suplement czy „wiosenny detoks”.
Podsumowanie
Regeneracja po zimie nie wymaga specjalnego programu oczyszczania organizmu. Najlepszym punktem wyjścia są podstawy: różnorodna dieta, regularny ruch, odpowiednia ilość snu, nawodnienie i czas spędzany na świeżym powietrzu.
Warto również pamiętać o witaminie D oraz o tym, że mikrobiota jelitowa jest jednym z elementów złożonego systemu, na który wpływa cały styl życia.
Jeżeli mimo zmian nadal utrzymuje się wyraźne osłabienie, częste infekcje lub inne niepokojące objawy, zamiast „regenerować organizm” w ciemno, warto poszukać ich przyczyny.
Zaloguj przez Facebooka
Zaloguj przez Google